tradukoj: be br cs de el en es fr grc hu id nl pl pt ru sk sv uk

Aldoni tradukojn al ReVo:

*natur/o PV

*naturo

serĉi 'naturo'
[natur.0o]
en: nature;
1.  
[natur.0o.mondo]
en:
Ĉio en la universo, precipe en la homa mondo, kio spontane estas, kion ne faris homa arto: la tri regnoj de la naturoB (mineraloj, vegetaĵoj, bestoj); la lando prezentas multajn naturbelaĵojn; la mirindaĵoj, la krudaj fortoj de la naturoZ; la naturo malavare favoris tiun regionon; la kuracistoj povas nur helpi la naturon; pentri laŭ naturo (kopiante la modelon mem, ne laŭ fantazio).
2.  
[natur.0o.karaktero]
en:
Esenco de estulo aŭ aĵo, plej ofte konsiderata kontraste kun la ecoj akiritaj per laboro kaj arto de homo: li profunde konas la homan naturon; havi honestan, kruelan naturon; kutimo estas dua naturo PrV; la naturo de la virinoj estas ĝenerale pli emociema ol la naturo de la viroj
a)  
[natur.0o.KRI]
en:
KRI En kristologio, ĉiu el la du principoj formantaj la personon de Jesuo la Kristo: la homa naturo kaj la dia naturo.
VD:instinkto, karaktero, temperamento

natura

serĉi 'natura'
[natur.0a]
en:
1.  
[natur.0a.monda]
en:
Apartenanta al la naturo1 kaj konforma al ĝiaj leĝoj: studi la naturajn fenomenojn; tiu altaĵo ne estas natura montoZ; per neevitebla natura reagoZ; li mortis per natura mortoZ; natura mineralakvo; reciproka fremdeco dividas inter si la naturajn filojn de sama landoZ; Volapuk pereis ĉefe pro manko de natura evoluipovoZ; MAT natura entjero.
2.  
[natur.0a.denaska]
en:
Konforma al denaska ecaro de estulo aŭ aĵo kontraste kun artefariteco, kulturo, civilizo aŭ kun afekto aŭ komplikeco: sekvi siajn naturajn inklinojn; ni ne konas la naturan staton de l' prahomo; natura (neakirita, seninstrua) elokventeco, spirito; natura saĝo (kapablo ĝuste juĝi, komuna al ĉiuj normalaj homoj. komuna); la naturaj kaj la artaj lingvoj; ĉiu lingvo natura konstruiĝis blindeZ; natura (senafekta) stilo; konstante kunpuŝiĝante unuj kun la aliaj, la lingvoj perdas sian naturan riĉecon kaj ĉarmonZ VD:simpla, naiva
3.
[natur.0a.mema]
en:
Memkomprenebla, memsekva: tia singardo estas tute natura ĉe maljunulo; la ideo de Kolumbo ŝajnas al ni nun tute simpla kaj naturaZ; kiel grandega malhelpo tie ĉi aperos ne sole la reciproka envio de la popoloj, sed ankaŭ la tute natura timo de ĉiu nacio jam simple pro sia ekzistadoZ.
4.
[natur.0a.MUZ]
en:
MUZ Kvalifikas noton ne modifitan de dieso aŭ bemolo.

nature

serĉi 'nature'
[natur.0e]
en:
1.
[natur.0e.monde]
en:
Konforme al la ĝeneralaj leĝoj de la naturo.
2.
[natur.0e.denaske]
en:
Konforme al la propra naturo de la koncernata estulo aŭ aĵo: la leporo estas nature timema.
3.
[natur.0e.simple]
en:
En maniero senarta, senafekta: nature sin esprimi.
4.  
[natur.0e.memkompreneble]
en:
=memkompreneble nature mi ne respondis.

naturaĵo

serĉi 'naturaĵo'
[natur.0ajxo]
en:
[natur.0ajxo.mondo]
en:
Materia produkto de la naturo: pagi per naturaĵoj, ne per monoZ.

natureco

serĉi 'natureco'
[natur.0eco]
en:
[natur.0eco.KOMUNE]
en:
Karaktero de tio, kio estas parto de naturo, konforma al naturo, senartifika: ili ŝatas la naturecon kaj afablecon de la nov-skotianoj [1].

naturisto

serĉi 'naturisto'
[natur.0isto]
en:
1.
[natur.0isto.SCI]
en:
SCI Homo, kiu studas la sciencojn pri la ekstera naturo.
2.
[natur.0isto.KOMUNE]
en:
Homo, kiu ŝatas sportumi kaj ripozi nude en la naturo: Naturista Vivo, organo de Internacia Naturista Organizo Esperantista (INOE) en 2001 aperos kvarfoje jare [2].

kontraŭnatura, eksternatura

serĉi 'kontraŭnatura'
serĉi 'eksternatura'
[natur.kontraux0a]
en:
[natur.kontraux0a.mondo]
en:
Nekonforma al la normo de la naturo.

malnatura

serĉi 'malnatura'
[natur.mal0a]
en:
1.  
[natur.mal0a.mondo]
en:
=artefarita justaj instituciaj aranĝoj ... devas finfine preni la formon de zorge, celkonscie, interkonsente kunmetitaj artefaritaj aranĝoj, emfaze malnaturaj [3].
2.
[natur.mal0a.karaktero]
en:
Ne konforma al la denaska aŭ normala ecaro de io, sed trudata, afektata, devojiĝinta: tiam kaj iam, troviĝadis ankaŭ virinoj, kiuj tiagrade forgesadis sian denaskan mildan naturon, ke ili kaptadis batalilojn. Sed tiuj malnaturaj esceptoj konfirmas nur la ĝeneralan regulon: la milito ne estas afero de la virinoj [4].

malnatureco

serĉi 'malnatureco'
[natur.mal0eco]
en:
[natur.mal0eco.KOMUNE]
en:
Karaktero de tio, kio ne akordas kun naturo; artefariteco: troviĝis ankaŭ kutimaj riproĉoj pri artefariteco kaj malnatureco, kiujn Jespersen refutis [5].

supernatura

serĉi 'supernatura'
[natur.super0a]
en:
[natur.super0a.mondo]
en:
Superanta la povon, la leĝojn de la naturo: okazis io ne normala, io pli malpli supernatura [6].


tradukoj

anglaj

~o: nature.

belorusaj

~o: прырода; ~a: прыродны, натуральны; ~e: натуральна; ~aĵo : натуральны прадукт; ~eco: натуральнасьць; ~isto 1.: натураліст; ~isto 2.: натурыст, нудыст; kontraŭ~a, ekster~a: ненатуральны, ненармальны; mal~eco: ненатуральнасьць, штучнасьць; super~a: звышнатуральны.

bretonaj

~o: natur; ~a: naturel; ~e 1.: ez-naturel; ~e 2.: dre natur; ~e 4.: evel-just; ~isto: naturour; super~a: dreistnatur.

ĉeĥaj

~o: nátura (hovor.), příroda, povaha, příroda; ~a: naturální, přirozený, přirozený, přírodní, samozřejmý; ~e: přirozeně; ~eco: přirozenost; ~isto: naturista; super~a: nadpřirozený.

francaj

~o: nature; ~a: naturel; ~e: naturellement; ~aĵo : produit naturel; ~eco: naturalité; ~isto 1.: naturaliste; ~isto 2.: naturiste, nudiste; kontraŭ~a, ekster~a: contre nature; mal~a 1.: artificiel; mal~a 2.: antinaturel, contre-nature; mal~eco: artificialité; super~a: surnaturel.

germanaj

~o: Natur; ~a: natürlich; ~e: natürlich; ~aĵo : Naturprodukt; super~a: übernatürlich.

grekaj

~o: φύση; ~a: φυσικός; ~e: φυσικά; ~isto: φυσιοδίφης; super~a: υπερφυσικός.

hispanaj

~o: naturaleza; ~a: natural; super~a: sobrenatural.

hungaraj

~o: természet; ~a: természeti, természetes; ~e: természetesen; ~aĵo : természeti termék; ~isto 1.: természettudós; ~isto 2.: nudista; kontraŭ~a, ekster~a: természetellenes; super~a: természetfeletti.

indoneziaj

~o: alam; ~a: alami, alamiah, natural; ~eco: [alami] kealamian; ~isto: naturalis; mal~a 1.: artifisial, buatan; super~a: supernatural.

malnovgrekaj

~o a: φύσις.

nederlandaj

~o: natuur; ~a: natuurlijk; ~e: natuurlijk; ~aĵo : natuurlijk produkt; ~isto: naturist; kontraŭ~a, ekster~a: onnatuurlijk; super~a: bovennatuurlijk.

polaj

~o 1.: przyroda, natura; ~o 2.: natura.

portugalaj

~o: natureza; ~a: natural; ~e: naturalmente; ~isto: naturalista, naturista; super~a: sobrenatural.

rusaj

~o a: естество; ~o: природа; ~a: природный, естественный; ~e: естественно; ~aĵo : натуральный продукт; ~isto 1.: натуралист; ~isto 2.: натурист, нудист; kontraŭ~a, ekster~a: противоестественный, ненатуральный; super~a: сверхъестественный.

slovakaj

~o: príroda; povaha; ~a: nenútený, neumelý, prirodzený; ~e: prirodzene; ~eco: prirodzenosť; ~isto: náturista; super~a: nadprirodzený.

svedaj

~o: natur; ~a: naturlig; ~isto 2.: naturist; super~a: övernaturlig.

ukrajnaj

~o: природа.

fontoj

1. D. Marcon: Vizito al Kanado, Inter Ni, 2000-06 (170)
2. Monato, numero 04/2001
3. P. Dasgupta: Novjara alparolo..., 2011-12-29
4. Lidia Zamenhof: Al pli bona estonteco, 1936
5. V. Barandovská-Frank: Dialogo kaj interkompreno en interlingvistika laboro de Otto Jespersen, AIS-IKU, 2011
6. Claude Piron: Lasu min paroli plu!, 7 „oni venis el alia mondo“

~o: Mankas verkindiko en fonto.
~a: Mankas verkindiko en fonto.
~e: Mankas dua fontindiko.
~e: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
~aĵo: Mankas verkindiko en fonto.
kontraŭ~a, ekster~a: Mankas dua fontindiko.
kontraŭ~a, ekster~a: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.


ℛevo | datumprotekto | natur.xml | redakti... | traduki... | artikolversio: 1.32 2018/04/20 07:10:17