*konscienc/o UV *konscienco serĉi 'konscienco' [konsci1.0o] Konscio, kiun havas la homo pri la morala bono kaj malbono, pri la morala devo: mi vivadis antaŭ Dio laŭ tute bona konscienco ĝis la nuna tago [1]; homo, kies konscienco estas ŝarĝita de mortigo, kuros al foso, kaj oni lin ne haltigu [2]; Johano, kiu havis puran konsciencon, ne timis [3]; mi havas multe (da malbonagoj) sur mia konscienco [4]; turmentata de la riproĉoj de la konscienco [5]; [li] rekonis siajn fratojn, kies konscienco estis ŝargita per multaj kulpoj [6]; [kulpo] io peze kuŝas sur la konscienco [7]; doni la eblon senŝarĝigi sian konsciencon (per konfespreno) [8]; aŭskultu ĉiam la voĉon de via konscienco [9]; kovri la buŝon de sia konscienco (ne atenti konsciencon, agi kontraŭ ĝi) PrV ; pli bona pura konscienco ol malpura potencoPrV ; la konscienco lin ne turmentasPrV ; konscienco trankvila estas bona dormiloPrV . konsciencdubo, konsciencriproĉo, moralo, skrupulo 1. La Nova Testamento, La agoj 23:12. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Sentencoj 28:173. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 1, Vojkamarado4. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 3, Kolumo5. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 3, Dorna vojo de la honoro6. Jakob Grimm, Wilhelm Grimm, trad. Kazimierz Bein: Elektitaj Fabeloj de Fratoj Grimm, La ora birdo7. Charles Dickens, trad. L. L. Zamenhof: La Batalo de l' Vivo, La Batalo de l' Vivo8. L. L. Zamenhof: Homaranismo, Dogmoj de Hilelismo9. L. L. Zamenhof: Homaranismo, Homaranismo angle: conscience, moral sense, inner voice beloruse: сумленьне, добрасумленнасьць ĉeĥe: svědomí ĉine: 良心 [liángxīn], 良知 [liángzhī], 神志 [shénzhì] france: conscience (morale) kovri la buŝon de sia ~o: faire taire ses scrupules. germane: Gewissen, Pflichtbewusstsein hispane: conciencia japane: 良心 [りょうしん], 道義心 [どうぎしん] katalune: consciència nederlande: geweten perse: وجدان pole: sumienie portugale: consciência, foro íntimo rumane: conștiința ruse: совесть, добросовестность slovake: svedomie konsciencaserĉi 'konscienca' [konsci1.0a] Obeanta al moraleco, sia devo; akurate zorgega: [espereble] vi akiros al vi nomon de instruistino konscienca kaj kapabla Marta ; li disĵetos al la kvar ventoj ĉiujn konsciencajn konsiderojn kaj antaŭavertojn de la prudento [10]; la plej bagatelajn religiajn morojn li plenumadis kun tre zorga konscienceco [11]; ĉiu konscienca observanto facile rimarkos, ke la kaŭzo de la balbutado kuŝas […] en la nesufiĉa ekzerciteco [12]; ĉiuj tri aperas honestaj, bravaj laboristoj, ankaŭ konsciencaj [13]; prestiĝo, fontanta en multjara konscienca laboro, [14]. asidua, honesta2, skrupula 10. H. A. Luyken: Pro Iŝtar, Ĉapitro II11. Henri Heine: La Rabeno de Baĥaraĥ, Ĉapitro I12. L. L. Zamenhof: Paroloj, Parolado antaŭ la Unua Kongreso Esperantista en Boulogne sur Mer en la 5a de aŭgusto 190513. Johán Valano: Ĉu li bremsis sufiĉe?, 514. Ivo Lapenna, Tazio Carlevaro kaj Ulrich Lins: Esperanto en Perspektivo, Kvara Parto angle: conscientious, faithful, honorable, scrupulous, upright beloruse: сумленны, добрасумленны ĉeĥe: svědomitý ĉine: 認真 [rènzhēn], 有良心 [yǒuliángxīn], 諶 [chén], 愛崗敬業 [àigǎngjìngyè] france: consciencieux (honnête), probe, scrupuleux (honnête) germane: gewissenhaft, pflichtbewusst hispane: concienciado japane: 良心的な [りょうしんてきな], まじめな nederlande: gewetensvol perse: باوجدان، وظیفهشناس pole: sumienny ruse: совестливый, добросовестный, сознательный slovake: svedomitý konscience serĉi 'konscience' [konsci1.0e] Obeante moralon kaj devon; zorgege: Johano […] laboris konscience kaj lerte Marta ; liaj oficistoj devas kontroli, ĉu la tasko estas konscience plenumata [15]; li konscience ekekzamenis unu post la alia ĉiujn butikojn de brokantistoj [16]; dum en Parizo vi faras konscience vian devon de militisto, via ĉasta edzino al vi donas kunlaboranton, […] kaj tion vi ne eĉ suspektas [17]. 15. B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 3, Ĉapitro IX16. Henri Vallienne: Kastelo de Prelongo, Ĉapitro Dua17. Henri Vallienne: Kastelo de Prelongo, Ĉapitro Deksepa beloruse: сумленна, добрасумленна germane: gewissenhaft, pflichtbewusst japane: 良心的に [りょうしんてきに], まじめに pole: świadomie administraj notoj